OKYANUSU AŞAN İKİ KÜÇÜK YOLCU: ÇAYIR KOŞARI (Calidris subruficollis) Geçtiğimiz hafta Türkiye kuş gözlemciliği camiası olağanüstü bir haberle heyecanlandı. Kuzey Amerika'nın uzak coğrafyalarından yola çıkan bir çayır koşarı (Calidris subruficollis), alışılmış göç rotalarının çok ötesine geçerek ülkemize ulaşmıştı. Üstelik bu, sıradan bir gözlem değildi. Hollandalı kuş gözlemcisi Jordy Houkes, Türkiye'de daha önce kaydedilmemiş bu nadir türü ilk kez gözlemleyip fotoğraflayarak ülkemizin kuş kayıtlarına yeni bir tür kazandırmıştı. Haberin duyulmasıyla birlikte kuş gözlemcileri arasında büyük bir heyecan başladı. Benim içinse hafta sonunu beklemek hiç bu kadar zor olmamıştı! Nihayet cuma akşamı mesainin bitmesiyle önce hazırlıklarımı tamamlayıp gece 11:45 gibi yola koyuldum. Bütün gece direksiyon başında, kilometreleri birer birer geride bırakarak sabahın ilk ışıklarıyla gözlem alanına ulaştım. Benden önce gelmiş birkaç kuş gözlemcisiyle birlikte alanı taramaya başladık. Bekleyişimiz iki uzun saat sürdü sürmedi. Saat tam 08.56'da beklediğimiz konuklar uçarak alana geldiler! Önce birini fark ettik. Ardından bir başkasını... Karşımızda, normal yaşam alanlarından binlerce kilometre uzakta, iki çayır koşarı duruyordu. Bütün bir gecenin yorgunluğu o anda silinip gitti. Doğa gözlemciliğinin insana yaşattığı o tarifsiz mutluluklardan biriydi bu. Ancak bu güzel karşılaşmanın ardında hüzünlü bir gerçek de vardı. IUCN Kırmızı Listesi'nde Hassas (Vulnerable – VU) kategorisinde yer alan çayır koşarının dünya nüfusu giderek azalıyor. Günümüzde toplam popülasyonunun 84.000–364.000 birey arasında olduğu tahmin ediliyor. Bir zamanlar çok daha kalabalık sürüler hâlinde göç eden bu zarif kuşların geleceği ne yazık ki güvence altında değil. Biz bu iki küçük yolcuyu hayranlıkla izlerken çevrede av tüfeklerinin sesleri yankılanıyordu. Bir yanda binlerce kilometrelik yolculuğun ardından hayatta kalmaya, dinlenmeye ve beslenmeye çalışan kuşlar; diğer yanda silah sesleri... Ne tuhaf, ne acı bir tezat! Neyse ki avcılar bulunduğumuz alana girmediler. Bizim iki küçük misafirimiz de çamur keseklerinin arasında bir görünüp bir kaybolarak, büyük bir iştahla beslenmeyi ve arada objektiflerimize poz vermeyi sürdürdüler. Onları izlerken aklımdan şu düşünce geçti: Bu küçücük bedenler, kıtaları ve okyanusları aşabilecek kadar güçlü; ama insanın doğaya verdiği zarar karşısında bir o kadar savunmasız... Dilerim bu iki küçük yolcu uzun yolculuklarını sağ salim tamamlar. Dilerim türlerinin sayısı yeniden artar ve gelecek nesiller de bu olağanüstü canlıları doğal yaşam alanlarında izleme şansına sahip olur. Çünkü doğa yalnızca bizim değil; onlarla paylaştığımız ortak evimiz. Doğayı tanıdıkça sever, sevdikçe korursunuz...